Na adresi Terazije 34, poznatom zdanju u kojem je pre 108 godina osnovana Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca, započela je obnova Kuće Krsmanovića. Skelet i zaštitno platno postavljeni su na objektu, a Republička direkcija za imovinu Republike Srbije izdala je rešenje o odobrenju izvođenja radova krajem marta. Nedavno, podnet je zahtev za izdavanje prijave radova, što je neophodan korak za početak radova.
Prema informacijama Republičke direkcije, izabrani izvođač je već započeo pripremne radove, uključujući postavljanje fasadne skele i obeležavanje gradilišta. Radovi će obuhvatiti obnovu fasade, uključujući čišćenje, malterisanje i popravku oštećenih delova, kao i zamenu krova i prozora.
Idejni projekat izradila je Republička direkcija za zaštitu spomenika kulture Beograd, a odgovorni projektant je arhitekta Jefimija Parežanin. Vrednost radova procenjena je na 16.203.290 dinara bez PDV-a, a rok za završetak radova je 180 dana.
Kuća Krsmanovića predstavlja značajan kulturni spomenik. U poslednjim godinama, zub vremena je ozbiljno oštetio objekat, pojavile su se pukotine na fasadi, a sa krova se slivala voda, što je često isticano u medijima. Zgrada je izgrađena 1885. godine kao privatna kuća trgovca Marka O. Markovića, a 1898. godine kupuje je porodica Krsmanović.
Tokom svoje istorije, kuća je imala različite namene, uključujući korišćenje kao dvor za Karađorđeviće u periodu od 1918. do 1922. godine, kao i restoran i bioskop. Zgrada je bila središte brojnih značajnih događaja, uključujući potpisivanje protokola o stvaranju Kraljevine SHS.
Istorija porodice Krsmanović
Porodica Krsmanović bila je jedna od najbogatijih srpskih porodica na prelazu iz 19. u 20. vek. Doselili su se u Beograd iz Bosne, verovatno iz Brčkog, i brzo se prilagodili novom okruženju, nastavljajući trgovinu mesom i voćem. Oni su bili pioniri u proizvodnji šljiva u Srbiji.
Aleksa Krsmanović, jedan od uglednih članova porodice, kupio je kuću na Terazijama 34, koja je kasnije postala zadužbina Krsmanovića. Porodica je bila poznata po svojim humanitarnim delatnostima, posebno tokom Prvog svetskog rata.
Poslednji član porodice, Dimitrije Krsmanović, bio je arhitekta i nije imao naslednika, čime se loza Krsmanovića ugasila.
