Reaktor za nuklearnu fuziju, poznat kao „veštačko Sunce“, ostvario je značajan napredak u održavanju stabilne plazme pri gustinama koje premašuju dosadašnje radne parametre. Ovo dostignuće, objavljeno u časopisu Science Advances, predstavlja važan korak ka razvoju održivog izvora čiste energije.
U Eksperimentalnom naprednom superprovodljivom tokamaku (EAST), kineski naučnici su uspeli da održe plazmu – četvrto agregatno stanje materije – stabilnom pri visokim gustinama, što se do sada smatralo jednim od najvećih izazova u fuzionoj energiji, potvrdilo je saopštenje Kineske akademije nauka.
Potencijal fuzione energije
Nuklearna fuzija može da pruži energiju bez značajnog nuklearnog otpada i bez emisije gasova staklene bašte. Iako bi ovaj napredak mogao ubrzati razvoj fuzione energije, tehnologija je još uvek u eksperimentalnoj fazi.
Fuzioni reaktori su u razvoju više od 70 godina i često troše više energije nego što proizvode, što ukazuje na to da fuzija možda neće biti trenutna rešenje za klimatske izazove, ali bi mogla postati ključni izvor energije u budućnosti.
Prevazilaženje Grinvoldove granice
Kineski EAST je tokamak dizajniran da zadrži plazmu uz pomoć snažnih magnetnih polja. Jedan od ključnih izazova u fuzionoj energiji je Grinvoldova granica, koja predstavlja limit gustine plazme iznad koje dolazi do nestabilnosti. Naučnici su na EAST-u uspeli da prevaziđu ovu granicu, održavajući plazmu stabilnom pri gustinama 1,3 do 1,65 puta većim od Grinvoldove granice.
Budućnost fuzione energije
Ovo dostignuće na EAST-u omogućilo je istraživačima da po prvi put zagreju plazmu do stanja bez granice gustine, što je revolucionarno za buduće fuzione reaktore. Napredak postignut u Kini, kao i slični rezultati u Sjedinjenim Američkim Državama, doprinosi razvoju novih reaktora, uključujući Međunarodni termonuklearni eksperimentalni reaktor (ITER) koji se gradi u Francuskoj.
ITER, projekat koji uključuje saradnju više zemalja, očekuje se da započne fuzione reakcije punog obima 2039. godine, čime bi se otvorio put ka komercijalnim fuzionim elektranama.
